Zmęczyłam się opisywaniem dawnych podróży do Włoch, tak więc dla odmiany przychodzę do was z wpisem o Funchal, stolicy Madery, którą odwiedziłam w maju tego roku.

Kilka słów o Maderze
Madera to wyspa wulkaniczna położona na wodach Oceanu Atlantyckiego. Jest regionem autonomicznym Portugalii, co oznacza, że może samodzielnie decydować o wielu sprawach lokalnych, takich jak edukacja, czy transport publiczny.
Madera znana jest jako „Wyspa Wiecznej Wiosny”, ponieważ przez cały rok panują tutaj łagodne temperatury – zazwyczaj wynoszą od 18°C zimą do 26°C latem. Wyspa zachwyca zjawiskową naturą – stromymi klifami, wodospadami, górami, bujną roślinnością, czy egzotycznymi owocami.
Ciekawostki o Funchal
Miasto stanowiło niegdyś strategiczny port między Europą, Afryką i Amerykami. Dzięki handlowi cukrem i później winem Madeira Funchal stało się jednym z najbogatszych miast portugalskiego imperium.
Od kilku lat Funchal jest popularnym miejscem do życia i pracy zdalnej dla osób z całego świata. Najliczniejsze społeczności tworzą Wenezuelczycy, Brazylijczycy, Nepalczycy, Niemcy i Brytyjczycy.



Co Funchal ma wspólnego z koprem włoskim?
Nazwa Funchal wywodzi się od portugalskiego słowa funcho, co oznacza koper włoski. Nadano miastu tak nietypową nazwę, bo gdy pierwsi osadnicy przybyli na wyspę w XV wieku, wzgórza wokół zatoki były porośnięte właśnie tym aromatycznym warzywem. Podczas mojej podróży nie zauważyłam połaci kopru włoskiego – wciąż tam rośnie, ale intensywny rozwój miasta i turystyki spowodowały, że nie dominuje już krajobrazu wyspy.
Gigantyczny amfiteatr
Funchal jest położone na wzgórach stromo schodzących do oceanu, tworząc swoisty „amfiteatr” skierowany ku Atlantykowi. Dzięki temu niemal z każdego wyżej położonego punktu można podziwiać ocean i port. Położenie miasta jest jedną z jego najbardziej charakterystycznych cech i trzeba przyznać, że dodaje mu niesamowitego uroku.
Wciąż działa tu „saneczkowy transport publiczny” z XIX wieku
Z dzielnicy Monte można zjechać do dolnej części miasta wiklinowymi saniami zwanymi Carros de Cesto. Powstały na początku XIX wieku jako środek transportu dla mieszkańców, a dziś są jedną z najbardziej niezwykłych atrakcji turystycznych. Przejażdżka w wiklinowym koszu to nie lada gratka i świetna przygoda!

Rodzinne miasto Cristiano Ronaldo
To właśnie stąd pochodzi znany na całym świecie CR7. Co więcej, w mieście znajduje się muzeum poświęcone jego karierze, a główny port lotniczy Madery nosi dziś jego imię. Nie da się ukryć, że mieszkańcy wyspy są bardzo dumni ze swojego rodaka, a jemu również leży na sercu dobro Maderczyków. Przykładowo, w 2016 roku, gdy Maderę trawiły pożary, Cristiano przekazał ogromną pomoc finansową na odbudowę zniszczonych domów i wsparcie poszkodowanych.
Azulejos
Spacerując ulicami miasta, zobaczycie budynki ozdobione charakterystycznymi dekoracyjnymi płytkami ceramicznymi o pięknych biało-niebieskich wzorach – azulejos. Stanowią one zarówno ornamenty, jak i przedstawienia rozbudowanych scen z życia lokalnej ludności. Sztuka ich wytwarzania rozkwitła w Portugalii w XVI wieku i do dziś jest jednym z najważniejszych symboli portugalskiej kultury. Można je spotkać w całym kraju, szczególnie w Lizbonie i Porto.


Festa da flor
Będąc na początku maja na wyspie, natknęliśmy się na Festa da Flor (Festiwal Kwiatów). Jest to jedno z najważniejszych i najbardziej barwnych wydarzeń na Maderze, organizowane wiosną każdego roku. Miasto zamienia się wtedy w wielki ogród pełen kwiatowych dekoracji. Największą atrakcją jest parada kwiatowa z bogato udekorowanymi platformami i tancerzami w efektownych strojach. Ważnym elementem święta jest także „Mur Nadziei”, który dzieci ozdabiają kwiatami jako symbol pokoju i nadziei na lepszą przyszłość. Festiwal przyciąga tysiące turystów z całego świata i jest symbolem bogactwa przyrody Madery. Nam szczęśliwie udało się na niego załapać i muszę przyznać, że bardzo podziwiam wszystkich tancerzy biorących w nim udział, bo podczas parady cały czas padał deszcz.


Park Św. Katarzyny
Jednym z najpopularniejszych punktów widokowych na Festiwal Kwiatów, jest Parque de Santa Catarina (Park Świętej Katarzyny), położony na wzgórzu z panoramicznym widokiem na miasto, port i Ocean Atlantycki. Park pełen jest egzotycznych roślin, palm, kwiatów i stawów. Swoją nazwę wziął od Kaplicy św. Katarzyny, która znajduje się na jego terenie.



Rua de Santa Maria
Jedną z najpiękniejszych i najstarszych ulic Funchal jest Rua de Santa Maria (Ulica Świętej Marii), znana z projektu „Art of Open Doors”, w ramach którego ponad 200 drzwi zostało przekształconych w dzieła sztuki. Każde drzwi zostały ozdobione przez innego artystę, a projekt powstał, aby ożywić historyczną dzielnicę Zona Velha (Stare Miasto), przyciągnąć zwiedzających oraz wesprzeć lokalnych twórców. Dziś Rua de Santa Maria to miejsce tętniące życiem, pełne restauracji, kawiarni i galerii sztuki.




Avenida Arriaga i centrum miasta
Centrum Funchal skupia się wokół Avenida Arriaga – eleganckiego deptaku otoczonego ogrodami, kawiarniami i zabytkowymi budynkami. W pobliżu znajdują się najważniejsze atrakcje miasta, takie jak marina, park Santa Catarina, katedra Sé oraz liczne sklepy i restauracje. Przez cały rok odbywają się tu liczne wydarzenia kulturalne.








Mercado dos Lavradores
Jeśli przyjdzie wam ochota na zakupy, to warto zajrzeć do Mercado dos Lavradores (Targ Rolników) – najsłynniejszego targu w Funchal, otwartego w 1940 roku. Uprzedzam jednak, że ceny są tutaj mocno zawyżone.
Możecie tu liczyć na szeroki wybór egzotycznych owoców, lokalnych warzyw, kwiatów, przypraw i innych, tradycyjnych produktów Madery. Szczególną atrakcją jest hala rybna, gdzie sprzedaje się m.in. espada preta – czarnego pałasza.









Wino Madeira
To najsłynniejszy produkt wyspy i jedno z najbardziej cenionych win na świecie. Swój wyjątkowy smak zawdzięcza procesowi dojrzewania w podwyższonej temperaturze. Występuje w różnych odmianach – od wytrawnych po bardzo słodkie. Wino Madeira jest symbolem wyspy i od wieków stanowi jeden z jej najważniejszych produktów eksportowych.
D’Oliveiras
D’Oliveiras to jedna z najstarszych i najbardziej renomowanych winiarni na Maderze, działająca nieprzerwanie od 1850 roku. Słynie z produkcji rzadkich roczników wina Madeira, dojrzewających nawet ponad 100 lat. Winiarnię można zwiedzać bezpłanie, ale polecam wstąpić też na darmową degustację – zostaniecie poczęstowani 3 rodzajami wina Madeira, a na przekąskę dostaniecie lokalny słodycz – bolo de mel (aromatyczne ciasto miodowe).




Blandy’s Wine Lodge
Kolejną znaną i historyczną winiarnią jest Blandy’s Wine Lodge, która zajmuje się produkcją wina Madeira od 1811 roku. Mieści się w zabytkowym kompleksie w samym centrum miasta, gdzie można zwiedzić imponujące piwnice z dębowymi beczkami. Zwiedzanie kończy się degustacją.



Jardim Botânico da Madeira
Jardim Botânico da Madeira (Ogród Botaniczny Madery) to jeden z najpiękniejszych ogrodów botanicznych w Portugalii, położony na wzgórzu. Na powierzchni około 8 hektarów rośnie tu ponad 2 000 gatunków roślin z Madery i innych zakątków świata, w tym liczne storczyki, sukulenty i egzotyczne drzewa. Znajdziecie tu też strelicję królewską (Bird of Paradise) – kwiat, przypominający egzotycznego ptaka. Charakterystycznym elementem ogrodu są kolorowe, geometryczne rabaty kwiatowe. Na terenie ogrodu znajduje się również muzeum historii naturalnej (oglądanie wypchanych martwych zwierząt, uprzedzam, nie każdy lubi) oraz punkty widokowe oferujące spektakularną panoramę Funchal. To idealne miejsce na spokojny spacer.
Do ogrodu można dostać się na kilka sposobów, w tym kolejką linową.












Funchal to piękne miasto, w którym historia wyspy jest widoczna na każdym kroku, a kolonialna przeszłość odcisnęła wyraźne piętno na jego architekturze. Zwiedzając Maderę koniecznie zatrzymajcie się tutaj choćby na jedną noc – pospacerujcie, zjedzcie pyszną kolację, najlepiej przy dźwiękach tradycyjnej muzyki fado.








